چالش های پیش روی انتقال خزر آنالیز می گردد

رئیس مرکز ملی مطالعات و تحقیقات دریای خزر با اشاره به ضرورت آنالیز پیامدهای محیط زیستی انتقال آب دریای خزر، تبعات مالی و اجتماعی این طرح و معاهدات و تعاملات منطقه ای مربوط به آن از برگزاری نشست چالش ها و فرصت های انتقال آب دریای خزر اطلاع داد.

چالش های پیش روی انتقال خزر آنالیز می گردد

به گزارش ایسنا، معصومه بنی هاشمی با اشاره به این که دریای خزر به عنوان بزرگ ترین آبگیر بسته دنیا در منطقه ژئوپلتیک بسیار مهم اوراسیا قرار گرفته است، گفت: پنج کشور آذربایجان، ایران، ترکمنستان، قزاقستان و روسیه کشورهای ساحلی پیرامون این دریاچه هستند. دریای خزر، کانون بیضوی ژئواستراتژیک میان قاره آسیا و اروپا است که شش درصد ذخایر گاز و چهار درصد منابع نفتی دنیا در این منطقه تمرکز دارد.

وی با بیان این که دریای خزر با طول 1200 کیلومتر به موازات نصف النهار کشیده و این موضوع سبب تاثیر عوامل اقلیمی مختلف و شرایط هیدرولوژیک متنوع در آب های ساحلی آن شده است، گفت: کشیدگی دریا در جهت نصف النهاری و خصوصیات مورفومتری دریا سبب تقسیم آن از نظر طبیعی به سه بخش شمالی، میانی و جنوبی شده است و هریک دارای ویژگی هندسی خاصی است.

رئیس مرکز ملی مطالعات و تحقیقات دریای خزر ادامه داد: دریای خزر با مساحت حدود 376 هزار کیلومتر مربع، یک و نیم برابر خلیج فارس وسعت دارد و حجم آب آن حدود 78081 کیلومتر مکعب است. در حال حاضر سطح تراز آب آن منفی 27 متر پایین تر از سطح دریای آزاد (خلیج فارس) است. بخش جنوبی این دریا با حدود 39 درصد از وسعت دریا، 66 درصد حجم آب را به خود اختصاص می دهد و بخش شمالی با وسعت 24 درصدی به دلیل عمق بسیار کم سهم ناچیزی از حجم آب را در خود جای داده است.

بنی هاشمی با اشاره به این که تغییرات سطح آب دریا، ویژگی خاص دریای خزر است که اصلی ترین عامل آن شرایط اقلیمی است، گفت: فعالیت های رو به رشد انسانی روی رودخانه های منتهی به دریا از دیگر دلایل تغییرات درازمدت تراز آب دریای خزر به حساب می آید. ابتدای قرن بیستم میلادی و سال های دهه 30 با احداث و بهره برداری از سدهای آبی و برق آبی روی رودخانه های حوضه دریای خزر، دوره اوج اثر فعالیت های انسانی بر نوسانات آب دریا محسوب می گردد. در شرایط کنونی عوامل اقلیمی بیشترین سهم را در نوسانات تراز آب دارد. از مهم ترین عوامل ورودی آب به دریا، آبدهی رودخانه ها، بارش بر پهنه آبی دریا و جریان آب زیرزمینی است و از مهم ترین عوامل هدر رفت آب، تبخیر از سطح دریا و جریان به خلیج قره بغاز است.

وی ادامه داد: در سواحل جنوبی دریای خزر سه استان ساحلی مازندران، گیلان و گلستان با طول کرانه ساحلی حدود 865 کیلومتر قرار گرفته است و معیشت بیش از 10 هزار روستای واقع در استان های ساحلی شمال کشور به طور مستقیم و غیرمستقیم با دریای خزر ارتباط دارد.

به گفته رئیس مرکز ملی مطالعات و تحقیقات دریای خزر، شوری بسیار کم آب دریای خزر (معادل 30 درصد آب اقیانوس ها) سبب توجه کشورهای حاشیه آن برای استفاده از منابع آب غیر متعارف خزری شده است. در حال حاضر نیز با روند افزایش جمعیت و تغییرات آب و هوایی و تغییر در الگوی مصرف، زندگی انسان ها به سمتی پیش می رود که تأمین آب به مهم ترین دغدغه حیات در سال های آینده تبدیل خواهد شد. در این شرایط شناسایی منابع آبی جدید، کاهش اتکا به منابع آبی زیرزمینی و توجه به مصرف بهینه از رویکردهای مورد توجه جهت مدیریت منابع آب به شمار می رود.

بنی هاشمی با بیان این که در این میان فرایند نمک زدایی از آب دریا و استفاده از آن به عنوان یکی از راه چارههای موثر و عملی برای جبران کمبود منابع آبی در زمان حال و آینده در نظر گرفته شده است، توضیح داد: بر اساس مطالعات اجرا شده توسط انجمن بین المللی آب شیرین کن (IDA)، در حال حاضر حدود 15000 واحد شیرین سازی با ظرفیت 71.7 میلیون متر مکعب در روز در دنیا وجود دارد که حدود 60 درصد از آب ورودی به این واحدها، آب دریا است. در کشور ما نیز استفاده از آب های مشرف به سواحل شمالی یکی راه چارههای مطرح است.

وی تاکید نمود: در راستای اجرای راه چاره استفاده از آب های مشرف به سواحل شمالی، طرح انتقال آب خزر به فلات مرکزی ایران مطرح و ضمن انجام مطالعات و ارائه پیشنهادات، موافقت ها و مخالفت هایی را در محافل علمی و جامعه در زمینه پیامدهای محیط زیستی، تأثیرات آن بر منابع آب دریا، معاهدات و تعاملات منطقه ای، ملاحظات انتقال آب بین حوضه ای و نیز تبعات اجتماعی و مالی به همراه داشته است. از آنجا که رسالت موسسات تحقیقاتی، روشنگری و اطلاع رسانی و ایجاد فضای تعامل جهت ارائه نظرات کارشناسانه و علمی پیش روی تصمیم گیران و مسئولان است، موسسه تحقیقات آب، چهارمین نشست تخصصی خود را به انتقال آب دریای خزر، فرصت ها و چالش ها اختصاص داده است. این نشست با حضور اساتید و محققان این حوزه در روز چهارشنبه (8 اسفند) در سالن اجتماعات موسسه تحقیقات آب برگزار خواهد شد.

منبع: همشهری آنلاین

به "چالش های پیش روی انتقال خزر آنالیز می گردد" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "چالش های پیش روی انتقال خزر آنالیز می گردد"

نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید